مذاکره «مستقیمِ غیرِ مستقیم» با آمریکا

روزنامه «السفیر» لبنان در گزارشی‌ از اهداف و دستاوردهای این سفر نوشت: فلتمن آمریکایی هیچ گاه گمان نمی‌کرد، خود را برای مذاکره با مقامات ایرانی در تهران ببیند و با لبخند و تعارفات با آنان گفت‌و‌شنود کند؛ اما او توانست سر میز مذاکرات بنشیند و چای زعفرانی نیز بنوشد.

به گزارش «تابناک»، اما این سفر نتوانست روز گذشته (دوشنبه) رهبر جمهوری اسلامی ایران را از موضع‌گیری‌اش در رخدادهای سوریه، مبنی بر این که «آتشی که تکفیری‌ها برافروخته‌اند، دامن حامیان آنان در کشورهای منطقه را خواهد گرفت» منصرف کند و فلتمن نیز بی‌گمان این سخنان را شنیده است.

به نوشته این نشریه، کیف فلتمن آکنده از پرونده‌هایی درباره یک منطقه، یعنی شام و لبنان سوخته با انفجار بمب‌ها و سوریه شعله‌ور شده در جنگ داخلی بود.

شبکه تلویزیونی العالم نیز گزارش داده است که منابع روزنامه السفیر در تهران ‌اعلام کردند که گفت‌و‌گو با فلتمن، نخستین تجربه مذاکره «مستقیمِ غیرِ مستقیم» با آمریکا بود؛ بنابراین، هیچ فردی نمی‌تواند جایگاه این دیپلمات بین‌المللی را در کشورش انکار کند که زمانی مذاکره کننده ارشد در خاورمیانه بود.

از این روی، وی تنها نقش بین‌المللی‌اش را بازی نکرد، بلکه از آن نیز فرا‌تر رفت تا از سیاست ایران درباره مسائل مورد اهمیت کشورش آگاه شود وپیام‌هایی را که در این سفر شنیده، به مقامات ارشد کشور خود برساند.

اما فلتمن در تهران چه گفت و چه سخنانی از محمد جواد ظریف، وزیر خارجه ایران، آگاه‌ترین سیاستمدار ایرانی به آمریکا، مردم این کشور، سازمان ملل و کارمندان بین‌المللی ‌شنید؟

منابع اطلاعاتی السفیر اعلام کردند که مذاکرات در سه مرحله برای بررسی دستور کار مورد توافق با نام اصلی کنفرانس ژنو۲‌ برگزار شد.

فلتمن پرسش‌هایی را درباره دیدگاه ایران به کنفرانس و نقشی که قرار است در این بازی داشته باشد، از جمله ابتکار شش ماده‌ای ایران با محوریت یافتن ایجاد راهکاری برای بحران سوریه‌ مطرح کرد.

به نوشته السفیر، فلتمن با طرح چندین ملاحظه به طرح ایران توضیح داد، تهران می‌تواند با ‌داشتن ارتباط ویژه با بشار اسد، رئیس جمهوری سوریه و نظام حاکم بر این کشور، نقش بسیار مهمی داشته باشد.

نخستین جلسه رسمی و در جلسه دوم، مذاکرات صریح‌تر بود، ولی در جلسه سوم فلتمن پیام‌هایی را که برای رساندن آن آمده بود، به گروه ایرانی ابلاغ کرد.

در این باره باید گفت که بیشتر محور مذاکرات، درباره استفاده از سلاح شیمیایی در سوریه بود؛ اما تهران در توضیح آن اعلام کرد که مدارک و دلایلی ‌دارد که بیانگر آن است که مخالفان مسلح از سلاح شیمیایی استفاده کرده‌اند و ارتش سوریه هیچ نقشی در آن نداشته است.

به نوشته این نشریه لبنانی، فلتمن با دقت به سخنان مقامات ایرانی گوش ‌داد، ولی هنگامی که نوبت بیان سخنانش فرا رسید، از اطمینان کامل کشورهای غربی در اقدام رژیم اسد در استفاده از سلاح شیمیایی یاد کرد و این که رژیم اشتباهی تاریخی مرتکب شده که باید برای آن مجازات شود.

وی با اشاره به امکان وارد آوردن ضربات محدود به سوریه ـ به گونه‌ای که زمینه برای پیشروی مخالفان در برخی نقاط مشخص فراهم شود ـ یکی از مهم‌ترین شرایط برگزاری کنفرانس ژنو ۲ را ایجاد توازن در صحنه بین‌الملل دانست که اکنون هیچ نشانه‌ای از آن نیست.

ایران نیز بلافاصله در پاسخ به اشارات وی گفت: آقای فلتمن اگر در به ثمر رساندن کنفرانس ژنو ۲ جدیت دارید، باید از دمشق دیدن کنید.

یادآور می‌شود، دیروز (دوشنبه) جفری فلتمن، معاون سیاسی دبیر کل سازمان ملل متحد ـ که در رأس هیأتی به تهران سفر کرده ـ با محمدجواد ظریف، وزیر امور خارجه ایران، دیدار و گفت‌وگو کرد.

فلتمن بر «ضرورت پیگیری راهکار سیاسی برای حل بحران سوریه» و «حضور همه کشورهای کلیدی در روند حل و فصل مسالمت‌آمیز» این بحران تأکید کرد.

  
نویسنده : میرزا قلی‌خان راپورتچی ; ساعت ۱:٠٧ ‎ب.ظ روز ٥ شهریور ۱۳٩٢